100-vjetori i Komisisë Letrare Shqipe përkujtohet me ekspozitë

1 Shtator 2016 - 02:38      

Në 100-vjetorin e mbledhjes së parë të Komisisë Letrare Shqipe, pikërisht më 1 shtator 1916, në hollin e Bibliotekës Kombëtare çelet një ekspozitë dokumentuese në shenjë nderimi për kontributin e gjuhëtarëve shqiptare dhe albanologëve më në zë të epokës, të cilët me punën dhe dijen e tyre hodhën themelet e sistemimit të gjuhës shqipe tashmë si gjuhë mbarëkombëtare e letrare.

Edhe më simbolik bëhet ky përkujtim në BKSH, teksa theksojmë faktin se pikërisht fondi i bibliotekës së Komisisë Letrare Shqipe shërbeu si bërthamë për krijimin e fondit të vetë Bibliotekës Kombëtare.

Sot, e gjendur në një stad tjetër të rrugëtimit të saj, BKSH, në shenjë nderimi, digjiton dhe publikon në website-n e vet, www.bksh.al, botimin e mirënjohur të vetë “Komisisë”: “Parime e rregulla mbi ortografinë e gjuhës së shkruese”, e lexueshme dhe e shkarkueshme falas për të gjithë.

E ngritur me mbështetjen e Konsullatës dhe Komandës së Lartë Austro-Hungareze në Shkodrën e 1916-s, Komisia kishte si qëllim të zhvillonte më tej zgjidhjen e problemeve të arsimit dhe të gjuhës letrare shqipe pas Kongresit të Manastirit. Në të morën pjesë intelektualë, studiues e atdhetarë të nderuar si Luigj Gurakuqi, Gjergj Fishta, Hil Mosi, Sotir Peci, Mati Logoreci, Gjergj Pekmezi, Aleksandër Xhuvani, Ndre Mjeda, Ambroz Marlaskaj, Ndue Paluca, Hafiz Ali Korça, Vinçenc Prennushi, Luigj Naraçi, Josif Haxhimima, dhe albanologët e shquar Maksimilian Lamberc dhe Rajko Nahtigal.

Ekspozita, veç botimeve të vetë Komisisë, njoftimeve zyrtare të themelimit por edhe të vendimmarrjes së saj të rëndësishme për fatet e gjuhës zyrtare e letrare shqipe, paraqet edhe studimet më të rëndësishme sot kushtuar asaj, ndër të cilat: studimin e Prof. Tomor Osmanit “Komisia Letrare Shqipe në Shkodër (1916–1918)”; aktet e konferencës “Komisia Letrare Shqipe në Shkodër”, si dhe studimin e studiuesit kosovar Sh. Krasniqi.